• 22 Οκτωβρίου 2026

Μια δράση κατά του αντισημιτισμού και κάθε μορφής θρησκευτικού μίσους, πραγματοποιήθηκε την Κυριακή, 18 Οκτωβρίου, στον Ιερό Ναό του Αγίου Νικολάου, στο Σημείο Μηδέν, στα πλαίσια μιας κοινής κινητοποίησης των θρησκευτικών κοινοτήτων των ΗΠΑ.

Ο ναός του Αγίου Νικολάου, ο μοναδικός χώρος λατρείας που καταστράφηκε στις τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου, ήταν ένα από τα κεντρικά σημεία της πρωτοβουλίας «Stand Up Sunday» – μια ημέρα κοινής κινητοποίησης στις ΗΠΑ, που διοργάνωσαν οι Blue Square Alliance Against Hate και το Appeal of Conscience Foundation. Σύμφωνα με τους διοργανωτές, η φετινή δράση, η οποία είχε ως σύνθημα «Ενωμένοι στην πίστη, ενωμένοι ενάντια στο μίσος», είχε απήχηση σε περισσότερους από δύο εκατομμύρια Αμερικανούς. Πέρυσι είχαν συμμετάσχει, σε πάνω από 30 πολιτείες, 1,5 εκατομμύριο μέλη θρησκευτικών κοινοτήτων.

«Εδώ, στον Άγιο Νικόλαο, ξέρουμε τον πόνο που μπορεί να αφήσει πίσω του το μίσος. Είναι ευθύνη μας συνεπώς να δείξουμε, με το παράδειγμά μας, όλα εκείνα που μπορεί να ξαναχτίσει η αγάπη» ανέφερε ο π. Ανδρέας στον Orthodox Observer. (Φωτογραφίες: AP/Appeal of Conscience Foundation)

Την ίδια ημέρα πραγματοποιήθηκαν θρησκευτικές τελετές στο πλαίσιο της δράσης «Stand Up Sunday» και σε άλλους σημαντικούς χώρους λατρείας, όπως στον Καθεδρικό Ναό του Αγίου Πατρικίου στο Μανχάταν, τον ινδουιστικό ναό BAPS Swaminarayan Akshardham στο Ρόμπινσβιλ του Νιου Τζέρσεϊ και τον Μεθοδιστικό Ναό του Αγίου Λουκά στην Οκλαχόμα Σίτι, από όπου ξεκίνησε η πρωτοβουλία το 2024.

Στην εγκύκλιό του, η οποία διαβάστηκε στις 18 Οκτωβρίου στις ελληνορθόδοξες ενορίες που συμμετείχαν στη δράση, ο Σεβασμιώτατος Αρχιεπίσκοπος Αμερικής κ. Ελπιδοφόρος σημείωσε ότι αυτή ήταν η δεύτερη χρονιά συμμετοχής της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αμερικής στη δράση. Χαρακτήρισε, μάλιστα, τον αντισημιτισμό ως «ένα από τα πιο σοβαρά παραδείγματα στον κόσμο που δείχνουν πώς το μίσος και η καχυποψία μπορούν να οδηγήσουν στην απαξίωση της ανθρώπινης αξιοπρέπειας».

«Κάθε μορφή διάκρισης και μίσους εναντίον οποιασδήποτε κοινότητας, ανεξάρτητα από την καταγωγή, τη φυλή ή τη θρησκεία των μελών της, προσβάλλει άμεσα όλους μας, θίγει την κοινή μας αξιοπρέπεια και βλάπτει την εικόνα του Θεού που όλοι φέρουμε» σημείωσε ο Αρχιεπίσκοπος κ. Ελπιδοφόρος χαρακτηριστικά.

Αναφέρθηκε ακόμη στον Οικουμενικό Πατριάρχη κ.κ. Βαρθολομαίο, ο οποίος έχει προτρέψει τους πιστούς να μην περιορίζουν την αντίληψή τους για τον συνάνθρωπο «στο χρώμα του δέρματός του, στο θρήσκευμα ή στην πίστη του» και να αξιοποιούν ακόμη και τέτοιες κρίσεις ως μια ευκαιρία για να χτίσουν γέφυρες, να δείξουν αλληλεγγύη και να καλλιεργήσουν την αγάπη στις καρδιές των ανθρώπων.

«Η δράση “Stand Up Sunday” μας θυμίζει ότι η αγάπη, και όχι το μίσος, καθορίζει το ποιοι είμαστε και ποια είναι η αποστολή μας» έγραψε ο Αρχιεπίσκοπος κ. Ελπιδοφόρος. Κλείνοντας την εγκύκλιό του, εξέφρασε την ευχή οι πιστοί «να εργαστούν όλοι μαζί ως ειρηνοποιοί και αρχιτέκτονες ενός κόσμου απαλλαγμένου από το μίσος».

Ολόκληρη η εγκύκλιος του Σεβασμιωτάτου Αρχιεπισκόπου Αμερικής κ. Ελπιδοφόρου

«Εδώ, στον Άγιο Νικόλαο, ξέρουμε τον πόνο που μπορεί να αφήσει πίσω του το μίσος. Είναι ευθύνη μας συνεπώς να δείξουμε, με το παράδειγμά μας, όλα εκείνα που μπορεί να ξαναχτίσει η αγάπη» ανέφερε ο π. Ανδρέας Βυθούλκας, ιερατικός προϊστάμενος του ναού.

Ο π. Ανδρέας τόνισε επίσης ότι η Ορθόδοξη πίστη, σύμφωνα με την οποία κάθε άνθρωπος είναι εικόνα του Θεού, επιβάλλει στους Ορθόδοξους χριστιανούς να υπερασπίζονται κάθε συνάνθρωπό τους, ανεξάρτητα από τη θρησκεία του. «Η αξιοπρέπεια ενός ανθρώπου δεν εξαρτάται από το αν έχει την ίδια πίστη με εμάς» είπε. «Όταν οι Εβραίοι, οι Μουσουλμάνοι ή άλλοι συνάνθρωποί μας δέχονται απειλές εξαιτίας της πίστης τους και τα θρησκευτικά τους πιστεύω, η Ορθόδοξη πίστη μας μάς καλεί να σταθούμε δίπλα τους».

«Εδώ, στο Σημείο Μηδέν, η μνήμη του τόπου μάς παρακινεί να αναλάβουμε δράση» συμπλήρωσε. «Θα τιμήσουμε εκείνους που χάσαμε αν διαλέξουμε να υπηρετήσουμε την ειρήνη με τις πράξεις μας».

Η δράση πραγματοποιήθηκε σε μια περίοδο κατά την οποία αυξάνονται ολοένα και περισσότερο τα εγκλήματα θρησκευτικού μίσους. Συγκεκριμένα, επικαλούμενοι στοιχεία των ομοσπονδιακών αρχών, οι διοργανωτές ανέφεραν ότι τα εγκλήματα μίσους με θρησκευτικά κίνητρα στις ΗΠΑ αυξήθηκαν κατά 136% ανάμεσα στο 2015 και το 2024, ενώ τα αντισημιτικά περιστατικά αυξήθηκαν σχεδόν κατά 900% το ίδιο διάστημα. Σύμφωνα με τα στατιστικά στοιχεία του FBI για το 2025, τα εγκλήματα μίσους κατά των Εβραίων ήταν περισσότερα από κάθε άλλη χρονιά, αντιπροσωπεύοντας το 63% του συνόλου των εγκλημάτων μίσους με θρησκευτικά κίνητρα.

Οι θρησκευτικές κοινότητες που συμμετείχαν ανέλαβαν μια κοινή δράση για την αντιμετώπιση αυτών των φαινομένων, στο πλαίσιο της διαθρησκειακής κινητοποίησης που πραγματοποιήθηκε σε ολόκληρες τις ΗΠΑ. Οι παρευρισκόμενοι έλαβαν το Μπλε Τετράγωνο, το σύμβολο της Blue Square Alliance Against Hate, που εκφράζει την αλληλεγγύη ενάντια στον αντισημιτισμό, αλλά και σε κάθε μορφή μίσους.

Οι εκπρόσωποι των θρησκειών στέλνουν ένα κοινό μήνυμα

«Σε μια εποχή που το μίσος και ο διχασμός αυξάνονται, η δράση “Stand Up Sunday” μας θυμίζει κάτι πολύ σημαντικό: πως είμαστε πιο δυνατοί όταν είμαστε ενωμένοι» δήλωσε ο Άνταμ Κατς (Adam Katz), πρόεδρος της Blue Square Alliance Against Hate.

Η Κάρεν Ντρέσμπαχ (Karen Dresbach), εκτελεστική αντιπρόεδρος του Appeal of Conscience Foundation, συνομιλεί με τον π. Ανδρέα κατά τη δράση «Stand Up Sunday». (Φωτογραφίες: AP/Appeal of Conscience Foundation)

«Είμαστε όλοι παιδιά του Θεού. Μαζί μπορούμε να κάνουμε τις φωνές του μίσους να σιγήσουν και να βάλουμε φραγμό σε όσους ασκούν βία» ανέφερε η Κάρεν Ντρέσμπαχ (Karen Dresbach), εκτελεστική αντιπρόεδρος του Appeal of Conscience Foundation.

Στην κοινή δράση συμμετείχαν επίσης ενορίες των Ρωμαιοκαθολικών Αρχιεπισκοπών Νέας Υόρκης, Νιούαρκ, Ουάσιγκτον και Βοστώνης και της Επισκοπής του Μπρούκλιν, καθώς και η Αρμενική Επισκοπή Αμερικής, η ινδουιστική οργάνωση BAPS Swaminarayan Sanstha, καθώς και κοινότητες της Αφρικανικής Μεθοδιστικής Επισκοπικής Εκκλησίας (African Methodist Episcopal Church), πρεσβυτεριανές και ευαγγελικές, αλλά και ανεξάρτητες χριστιανικές κοινότητες.

«Σε μια πρόσφατη συνάντηση με τους θρησκευτικούς ηγέτες, ο Πάπας Λέων ΙΔ΄ μάς υπενθύμισε: “Όταν επικαλούμαστε το όνομα του Θεού για να δικαιολογήσουμε τη βία ή την καταπίεση, βεβηλώνουμε το όνομά Του”» ανέφερε ο Επίσκοπος Έντμουντ Γουέιλεν (Edmund Whalen), γενικός βικάριος της Ρωμαιοκαθολικής Αρχιεπισκοπής Νέας Υόρκης.

Η δράση «Stand Up Sunday» συνδέεται με την εκστρατεία «Σεβόμαστε τον συνάνθρωπό μας» («Respect the Other») του Appeal of Conscience Foundation. Το ίδρυμα συστάθηκε το 1965 από τον ραβίνο Άρθουρ Σνάιερ (Arthur Schneier), με σκοπό την προάσπιση της θρησκευτικής ελευθερίας και την προστασία των χώρων λατρείας.