- Γράφει η Marissa Costidis
- 11 Μαΐου 2026
Τα πρωινά της Κυριακής, η μέρα για την Άμπι Βλάχου (Abby Vlahos) ξεκινάει νωρίς, όταν οι άλλοι άνθρωποι συνήθως ακόμα κοιμούνται. Σηκώνεται μαζί με τον εννιάχρονο γιο της, τον Κοσμά, που έχει κιόλας ξυπνήσει από τα χαράματα. Ό,τι ακολουθεί είναι γεμάτο δράση, παιχνίδι, τρέξιμο, κουβέντα, βόλτα – την ώρα που οι άλλοι πίνουν συνήθως τον πρώτο τους καφέ. Σήμερα, ωστόσο, η Θεία Λειτουργία έχει πλέον ξαναβρεί τη θέση της μέσα στη ζωή της οικογένειάς τους.
Η Άμπι είναι μητέρα τριών παιδιών: δύο ενήλικων πλέον παιδιών και του Κοσμά (Cosmas), ο οποίος πάσχει από ένα γενετικό σύνδρομο στο φάσμα του αυτισμού. Ο σύζυγός της, ο Πέτερ (Peter), είναι ιεροψάλτης και πάντα η ίδια εκκλησιαζόταν στον Ιερό Ναό Αγίου Ιωάννου του Βαπτιστού στο Ντε Πλέινς του Ιλινόις, ασχολούμενη με τα παιδιά, ενώ ο Πέτερ διακονούσε στο αναλόγιο.
Προτού να γεννηθεί ο Κοσμάς, οι Κυριακές εκείνες ήταν διαφορετικές. Η Άμπι έφθανε νωρίς στην εκκλησία. Τα μεγαλύτερα παιδιά της πήγαιναν στο κατηχητικό κι αυτή παρευρισκόταν στη Θεία Λειτουργία. «Ο μέρες πλέον είναι αλλιώς», θα ομολογήσει σήμερα.
Με τον Κοσμά, οι εκκλησιαστικές ακολουθίες δεν ήταν εύκολες. Ο Κοσμάς έχει δυσκολία να παραμείνει καθιστός στη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας, είναι υπερκινητικός και η δυνατή φωνή είναι στοιχείο της επικοινωνίας του. Γι’ αυτό τον λόγο και η Άμπι δεν μπορεί να παραμείνει στην εκκλησία ώρα αρκετή. «Μέχρι εκεί που μπορώ να αντέξω» λέει. Θα ανάψουν μαζί κεριά, ο Κοσμάς θα προσκυνήσει τις εικόνες. Θα χαιρετήσει γνωστούς και φίλους κι έπειτα θα βγούνε να περάσουν την ώρα τους έξω, σε άλλο χώρο, μπαινοβγαίνοντας στον ναό ή κάνοντας βόλτες στους διαδρόμους.
«Πιο εύκολο είναι να μείνεις στο σπίτι» λέει η Άμπι. «Πολύ πιο εύκολο».
Γι’ αυτόν τον λόγο και πολλές οικογένειες που έχουν παιδιά με αναπηρίες καταλήγουν να μένουν στο σπίτι τελικά, όχι επειδή δεν θέλουν να πάνε στην εκκλησία, αλλά επειδή η παραμονή στον εκκλησιαστικό χώρο είναι γι’ αυτούς εξαντλητική και δύσκολη.
Σήμερα, όμως, χάρη στην επιμονή και την αφοσίωση ορισμένων γονέων — ανάμεσά τους και η Ελένη Άναστ (Eleni Anast), που μαζί με την Άμπι συντονίζει τη διακονία της ενορίας για τα άτομα με αναπηρία — λειτουργεί πλέον ένα ειδικό κατηχητικό τμήμα για παιδιά με αναπτυξιακές δυσκολίες.
Όλα ξεκίνησαν όταν η Άμπι ήρθε για πρώτη φορά σε επαφή με το πρόγραμμα Fully Human της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αμερικής. Πρόκειται για μια διακονία που επιδιώκει να κάνει την εκκλησιαστική ζωή πιο προσβάσιμη και φιλόξενη για όλους.
Αφού ήρθε σε επικοινωνία με τη διευθύντρια του προγράμματος, την Πρεσβυτέρα Μέλανι ΝτιΣτέφανο (Melanie DiStefano), η Άμπι άρχισε να συζητά το ενδεχόμενο να δημιουργηθεί στην ενορία τους ένα ειδικό κατηχητικό τμήμα για παιδιά με αναπηρίες, τα οποία δυσκολεύονται να ενταχθούν σε ένα τυπικό τμήμα κατηχητικού.
Κάθε ενορία έχει παιδιά με αναπτυξιακές δυσκολίες, θα πει η Άμπι. «Μην πιστεύετε πως αυτά τα παιδιά δεν υπάρχουν στις ενορίες μας. Υπάρχουν — πολλές φορές απλώς οι οικογένειές τους δεν έρχονται πλέον στην εκκλησία».
Διότι γνωρίζει καλά πώς σκέφτονται και πώς αισθάνονται όσοι δεν έχουν ζήσει μια παρόμοια εμπειρία. Και η ίδια ακόμα, πριν από κάμποσα χρόνια, δεν γνώριζε και πολλά πράγματα σχετικά με τον αυτισμό ή με άλλες αναπηρίες. Θυμάται μια φορά που η μητέρα της τής είχε ζητήσει να βοηθήσει ένα παιδί με αναπηρία στην εκκλησία. Ήταν αμήχανη, δεν ήξερε τι έπρεπε να κάνει. Σήμερα, το ξέρει πλέον καλά. Ξέρει πως όταν η αναπηρία «γίνεται ολόκληρη η ζωή σου, τότε μπορείς να δεις τα πάντα διαφορετικά».
Πάντοτε η Άμπι ενδιαφερόταν για τη συμπερίληψη. Βοηθούσε μάλιστα την ενορία της να γίνει πιο προσβάσιμη, συμμετέχοντας σε δράσεις ευαισθητοποίησης γύρω από την αναπηρία. Όμως το να ζεις την αναπηρία σε βάση καθημερινή και να έρχεσαι σε επαφή με τις δυσκολίες της, τα θεραπευτικά προγράμματα, τη δυσκαμψία του σχολικού συστήματος, την υπερφόρτωση, τη σωματική εξάντληση, την έλλειψη ύπνου, αλλά και την παρεξήγηση του κόσμου, όλα αυτά δεν είναι πράγματα τιποτένια. Και είναι αυτά που άνοιξαν την καρδιά της με έναν τρόπο που δεν θα μπορούσε να φανταστεί ποτέ.
«Είναι σαν να έχεις σπάσει το πόδι σου και να χρειάζεται να πηγαίνεις στην εκκλησία με αναπηρικό αμαξίδιο για έξι εβδομάδες» λέει. «Τότε το καταλαβαίνεις και λες: “Κοίτα να δεις που δεν είχα ιδέα”».
Και ακριβώς η συνειδητοποίηση όλων των πραγμάτων που μέχρι τότε αγνοούσε ήταν που οδήγησε τελικά την Άμπι στη διακονία. Όταν η Πρεσβυτέρα Μέλανι άρχισε να μιλά για το έργο του προγράμματος Fully Human, η Άμπι επικοινώνησε μαζί της αμέσως. «Ας κάνω ό,τι μπορώ» είχε σκεφτεί, θυμάται.
Όσο για αυτό που ακολούθησε; Ήταν μια κατάθεση ψυχής. Η Άμπι άρχισε σε εθελοντική βάση να βοηθά σε πολλές κατευθύνσεις: στην ενορία, στη Μητρόπολη και στην Ιερά Αρχιεπισκοπή για να έρθει ταυτόχρονα και σε επικοινωνία με πολλούς άλλους ανθρώπους στη χώρα που εργάζονταν για την ουσιαστική συμμετοχή των ατόμων με αναπηρία στην εκκλησιαστική ζωή.
Διότι αυτό που ξεκίνησε στον Ιερό Ναό Αγίου Ιωάννου του Βαπτιστού σύντομα επεκτάθηκε και σε άλλες ενορίες της Ιεράς Μητροπόλεως Σικάγου, οι οποίες θέλησαν επίσης να συμμετάσχουν στη διακονία αυτή. Και τότε συνέβη κάτι πραγματικά συγκινητικό και ελπιδοφόρο: άρχισε ο κόσμος να έρχεται πάλι στην εκκλησία.
Στην ενορία της Άμπι, η δημοσιοποίηση αυτή άλλαξε τα πάντα. Από τη στιγμή που η διακονία απέκτησε υπόσταση, που πήρε επίσημα όνομα και έγινε γνωστή στην ενορία, οι οικογένειες που μέχρι τότε έμεναν στο περιθώριο άρχισαν να κάνουν σταδιακά την εμφάνισή τους. Τα παιδιά πήραν να συμμετέχουν και αυτά. Και οι μέχρι τότε παραγκωνισμένοι γονείς, αισθάνθηκαν πως κάποιος τούς βλέπει και τους καταλαβαίνει. «Κάποιες φορές, πρέπει πρώτα να αρχίσεις το έργο» λέει. «Και θα δεις τότε τους ανθρώπους να έρχονται».
Ευγενική παραχώρηση φωτογραφίας: Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννου του Βαπτιστού, Ντε Πλέινς, Ιλινόις
Το τμήμα αυτό των παιδιών στην ενορία τους συγκεντρώνεται μετά τη Θεία Κοινωνία και το μάθημα διαρκεί τριάντα οργανωμένα λεπτά με κάθε προσοχή και ακρίβεια. Μέσα στον χρόνο αυτό, τα παιδιά μαθαίνουν, προσεύχονται, τραγουδούν, νιώθουν πως ανήκουν κάπου και συμμετέχουν.
Παρότι βέβαια το πρόγραμμα έχει για αυτά ιδιαίτερη σημασία, αποδεικνύεται πολύτιμο και για τους ίδιους τους γονείς. Είναι μια ευκαιρία να παραμείνουν μέσα στον ναό και να παρακολουθήσουν τη Θεία Λειτουργία χωρίς περισπασμούς. «Μια ανάσα είναι» θα πει η Άμπι. «Έχω πάλι τη δυνατότητα να καθίσω. Να προσευχηθώ. Ή να πάρω κι εγώ μια ανάσα».
Οι γονείς δεν είναι υποχρεωμένοι να παραμένουν στην αίθουσα του μαθήματος, μπορούν όμως, αν το επιθυμούν, να το κάνουν. Διάφοροι εθελοντές προσφέρουν στα παιδιά εξατομικευμένη στήριξη. Είναι νέοι άνθρωποι, εκπαιδευτικοί ειδικής αγωγής, έφηβοι όπως η κόρη της Άμπι, η Αρετή (Areti), και οι φίλοι της, καθώς και άλλοι ενορίτες που κάποτε δεν ήξεραν ποια θέση θα μπορούσαν να έχουν στην εκκλησιαστική ζωή. Κι όμως, κάθε εβδομάδα, όλα βρίσκουν τον δρόμο τους.
Το μάθημα είναι γεμάτο ζωντάνια. «Γίνεται χαμός» λέει γελώντας η Άμπι. Όλα τα παιδιά βρίσκονται στο φάσμα του αυτισμού· κάποια δεν μπορούν να μείνουν καθιστά, κάποια δεν μιλούν και κάποια άλλα δεν σταματούν να κινούνται ούτε στιγμή. Μια χαρούμενη, ζωντανή αταξία.
Και τα πράγματα που μαθαίνουν μπορούν να τα βοηθήσουν να αποκτήσουν μεγαλύτερη οικειότητα με τη ζωή της Εκκλησίας και γιατί όχι, κάποια από αυτά μπορούν να τα οδηγήσουν σε μικρά, μα καθοριστικά βήματα: ακόμη και στη Θεία Κοινωνία, για πρώτη ίσως φορά. Και αυτό, λέει η Άμπι, είναι η χάρη Θεού και μόνο.
Διότι ψυχή του μαθήματος είναι η απλότητα και ο σεβασμός. Τα μαθήματα ακολουθούν το Ευαγγέλιο, τους βίους των Αγίων ή τον λειτουργικό κύκλο της Εκκλησίας. Η διδασκαλία γίνεται βιωματικά και πολυαισθητηριακά, με στολές, με παιχνίδια αφής, με μαγνήτες, με μουσική και κίνηση. Την Κυριακή των Βαΐων, για παράδειγμα, τα παιδιά πετούσαν στον αέρα διάφορα χαρτιά: ήταν τα βάγια που στρώθηκαν για να υποδεχθούν τον Χριστό.
Κεντρική θέση στο πρόγραμμα κατέχει και η μουσική, με καθοδηγητή τον δάσκαλο του τμήματος, τον Νικ Πέτρους (Nick Petrus), έναν εθελοντή που η Άμπι χαρακτηρίζει ως «θείο δώρο». Μουσικός με πολυετή εμπειρία και μια βαθιά διάθεση προσφοράς προς τα άτομα με αναπηρία, ο Νικ εργάζεται προσεκτικά, υπομονετικά και συμπονετικά.
«Δείχνει σεβασμό» λέει η Άμπι. «Δεν θεωρεί πως ξέρει εκ των προτέρων αυτό που ένα παιδί μπορεί να θέλει. Κάνει πίσω και το παρατηρεί». Κι αυτό σημαίνει τα πάντα για έναν γονιό που έχει συνηθίσει συνεχώς να παροτρύνει, να καθοδηγεί και να εξαναγκάζει.
Ευγενική παραχώρηση: Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννου του Βαπτιστού, Ντε Πλέινς, Ιλινόις
Μια ακόμη σημαντική συνεργάτις είναι η Σάμερ Κίναρντ (Summer Kinard), θεολόγος και παιδαγωγός θρησκευτικής εκπαίδευσης. Η ίδια συνέβαλε στη διαμόρφωση ενός προγράμματος σπουδών θεολογικά τεκμηριωμένου, προσιτού και πρακτικού – αρκετά απλού μάλιστα με τρόπο που να χωρά σε μία μόνο σελίδα, αλλά και αρκετά αναλυτικού ώστε να καθοδηγεί και τους δασκάλους που ενδέχεται να μην έχουν κάποια επίσημη θεολογική κατάρτιση. Το Ελληνικό Ίδρυμα του Σικάγου (Hellenic Foundation) χρηματοδότησε την ανάπτυξη του προγράμματος, το οποίο θα διατεθεί δωρεάν και στις άλλες ενορίες.
«Κάθε δάσκαλος κατηχητικού θα έπρεπε να διδάσκει με αυτόν τον τρόπο» υποστηρίζει η Σάμερ: μέσα από τη βιωματική συμμετοχή, τη δημιουργικότητα και την έμπρακτη εμπειρία της πίστης.
Η Άμπι πιστεύει πως το έργο αυτό αλλάζει όχι μόνο τις οικογένειες των παιδιών με αναπηρία, αλλά και ολόκληρες τις ενορίες. Όταν οι εθελοντές γνωρίζουν προσωπικά τα παιδιά και τα μαθαίνουν με τα ονόματά τους, μαθαίνουν μαζί τον χαρακτήρα τους, καθώς όλα εκείνα που μπορεί να τους δώσουν χαρά. Τότε η αμηχανία και ο φόβος υποχωρούν, δίνοντας τη θέση τους στην ευσπλαχνία. Οι άνθρωποι μαθαίνουν πώς να βοηθούν, γιατί γνωρίζουν πλέον καλά το πρόσωπο που έχουν απέναντί τους.
Και η ευσπλαχνία αυτή, πιστεύει η Άμπι, μεταδίδεται τελικά και πέρα από την ενορία, μεταφέρεται σε ολόκληρη την κοινωνία. «Δεν είναι κακοί οι άνθρωποι» λέει. «Απλώς δεν έχουν τη γνώση».
Υποστηρίζει μάλιστα πως κάτι μικρό, αλλά ουσιαστικό, το οποίο και θα μπορούσε να βοηθήσει αυτές τις οικογένειες που αγωνίζονται καθημερινά με τις αναπτυξιακές δυσκολίες των παιδιών τους, είναι το εξής απλό: να περάσει η οικογένεια την πόρτα της εκκλησίας και να γίνει αποδεκτή. «Καλώς ήρθατε» να τους πει κάποιος, «είμαστε πολύ χαρούμενοι που ήρθατε. Αν είναι κάτι που μπορούμε να κάνουμε για σας, να μας το πείτε».
«Αυτό θα σήμαινε τόσα πολλά» λέει η Άμπι, και η φωνή της μαλακώνει. «Πράγματι, τόσα πολλά». Παίρνει μια ανάσα, συμπληρώνει: «Για να είμαστε ειλικρινείς, αυτό θα έπρεπε να το λέμε και σε κάθε άνθρωπο που περνάει την πόρτα της εκκλησίας μας».
Η Άμπι εύχεται επίσης να υπάρξουν διακονίες νεότητας πιο συμπεριληπτικές, προγράμματα που να μην βασίζονται αποκλειστικά στους γονείς, και τα οποία να συμβάλλουν στην ανάπτυξη των παιδιών, θεωρώντας την αναπηρία όχι ως κάτι ξένο ή ιδιαίτερο, αλλά ως μια πραγματικότητα παρούσα μέσα στο Σώμα του Χριστού.
«Οι άνθρωποι με αναπηρία έχουν αξία όχι για αυτά που κάνουν» θα πει. «Επειδή απλώς και μόνο υπάρχουν».
Σήμερα, η Άμπι και ο Κοσμάς έχουν το αίσθημα πως βιώνουν αυτή την αγάπη κάθε Κυριακή, αφού «είμαστε καλοδεχούμενοι στην εκκλησιαστική ζωή», όπως η ίδια λέει.
Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με αυτή τη διακονία, επισκεφθείτε την ιστοσελίδα :
Ο Ιερός Ναός Αγίου Ιωάννου του Βαπτιστού στο Ντε Πλέινς του Ιλινόις αποτελεί πιλοτική ενορία της πρωτοβουλίας της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αμερικής «On Behalf of All: Toward an Accessible Divine Liturgy for Children with Disabilities» («Εξ Ονόματος Όλων: Προς μια προσβάσιμη Θεία Λειτουργία για παιδιά με αναπηρίες»).
Κατηγορίες
- Leadership100
- Αγία Επαρχιακή Σύνοδος
- Άμεση Αρχιεπισκοπική Περιφέρεια
- Απόψεις
- Απόψεις Κληρικών
- Άρχοντες Οφφικιάλιοι
- Βυζαντινή Κληρονομιά
- Δημοφιλή άρθρα
- Διακονία
- Διοίκηση
- Εθελοντισμός
- Ειδήσεις στα ελληνικά
- Εκπαίδευση
- Ενοριακή Ζωή
- Επιλεγμένα άρθρα
- Η Αμερική στα 250 χρόνια
- Η Αρχιεπισκοπή
- Η Κοινότητα
- Η Ορθοδοξία ανά τον κόσμο
- Θέματα για νέους
- Κληρικολαϊκή Συνέλευση (διετής)
- Κληρονομιά
- Κοινότητα
- Μαρτυρίες
- Νεκρολογίες
- Ο Αρχιεπίσκοπος Ελπιδοφόρος
- Οικουμενικό Πατριαρχείο
- Οικουμενικός και Διαθρησκειακός Διάλογος
- Ορθόδοξες παραδόσεις
- Περιβαλλοντική Ηθική
- Πολιτισμός
- Προσβασιμότητα και Ένταξη
- Συνέλευση Ορθοδόξων Επισκόπων
- Συνεντεύξεις
- Συνεργαζόμενοι Φορείς
- Τελευταία νέα
- Τέχνες και Μουσική
- Τεχνητή Νοημοσύνη και Θεολογία
- Φιλοξενούμενα άρθρα
- Χωρίς κατηγορία
Recent Articles
-
Επιλεγμένα άρθρα Η Αρχιεπισκοπή Νεςσ Νιού Τζέρσι
Ο Μητροπολίτης Σουηδίας και πάσης Σκανδιναυΐας κ. Κλεόπας (αριστερά), εκπρόσωπος του Οικουμενικού Πατριάρχη κ.κ. Βαρθολομαίου, και ο Αρχιεπίσκοπος Αμερικής κ. Ελπιδοφόρος (δεξιά) συνοδεύουν τον Μητροπολίτη Νέας Ιερσέης Αθηναγόρα (στο κέντρο) στον Μητροπολιτικό Ναό του Αγίου Ιωάννη του Θεολόγου, στο Τέναφλαϊ για την ενθρόνισή του, στις 7 Νοεμβρίου 2026. Φωτογραφία: Orthodox Observer/Brittainy Newman1 min read- 7 Νοεμβρίου 2026
- Γράφει η Marissa Costidis
Ο νέος Μητροπολίτης Νέας Ιερσέης καλεί τους πιστούς να γίνουν μια πνευματική οικογένεια
-
- 7 Νοεμβρίου 2026
- Γράφει η Marissa Costidis
Ομιλία του Σεβ. Μητροπολίτου Σουηδίας και πάσης Σκανδιναυΐας κ. Κλεόπα στην ενθρόνιση του Σεβ. Μητροπολίτου Νέας Ιερσέης κ. Αθηναγόρου
-
- 6 Νοεμβρίου 2026
- Γράφει η Marissa Costidis
Η Φιλόπτωχος υποδέχεται τον Μητροπολίτη Σουηδίας Κλεόπα πριν από την ενθρόνιση του Μητροπολίτη Νέας Ιερσέης Αθηναγόρα
-
- 6 Νοεμβρίου 2026
- Γράφει η Marissa Costidis
Ο π. Θεοφάνης Παπαντώνης αναλαμβάνει ιερατικός προϊστάμενος στον Ιερό Ναό Αγίου Νικολάου στο Φλάσινγκ της Νέας Υόρκης






