Το πρωτοποριακό πρόγραμμα Challenge Liturgy, το οποίο συνέλαβαν και ανέπτυξαν πριν από τρεις και πλέον δεκαετίες ο π. Dennis Strouzas και οι Manny και Marina Katsoulis στον Ελληνορθόδοξο Ιερό Ναό του Αρχαγγέλου Μιχαήλ στο Port Washington της Νέας Υόρκης, έχει έκτοτε ευδοκιμήσει και εξελιχθεί σε μια ολοκληρωμένη διακονία ειδικών αναγκών. Μια διακονία που καλλιεργεί το αίσθημα της πίστης και της κοινότητας, προωθώντας μαζί και την κοινωνική ένταξη των ατόμων με νοητικές και αναπτυξιακές αναπηρίες.
Στον πυρήνα αυτής της διεύρυνσης βρίσκεται το διαχρονικό πνεύμα της Samantha Eliades, η οποία συμμετείχε στην κοινότητα του Challenge Liturgy με ιδιαίτερο ενθουσιασμό και αγάπη από την πρώτη κιόλας ημέρα. Η χαρά που ακτινοβολούσε η παρουσία της Samantha και η αποδοχή που βίωσε μέσα στην εκκλησιαστική κοινότητα ανέδειξαν με τον πιο εύγλωττο τρόπο το βαθύ και καθοριστικό αποτύπωμα που μπορούν να έχουν τέτοιες διακονίες τόσο στα ίδια τα άτομα όσο και στις οικογένειές τους.
Μετά τον απροσδόκητο θάνατο της Samantha, τον Σεπτέμβριο του 2023, η οικογένειά της, σε συνεργασία με τον π. John Lardas, καθώς και μια αφοσιωμένη επιτροπή ενοριτών του Ιερού Ναού του Αρχαγγέλου Μιχαήλ, μετέτρεψαν το πένθος τους σε μια ουσιαστική πράξη τιμής στη μνήμη της. Από αυτή την κινητοποίηση γεννήθηκε το Like A Daisy, ένας μη κερδοσκοπικός οργανισμός που έχει σκοπό τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ατόμων με αναπηρίες, μέσα από κοινωνικές δράσεις και πρωτοβουλίες υπεράσπισης δικαιωμάτων, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην επανασύνδεσή τους με την πίστη τους.
Στο πλαίσιο μιας ιδιαίτερα σημαντικής συνεργασίας, το Like A Daisy και ο Ιερός Ναός του Αρχαγγέλου Μιχαήλ ένωσαν τις προσπάθειές τους, αξιοποιώντας το ισχυρό υπόβαθρο του προγράμματος Challenge Liturgy. Παράλληλα, ανέπτυξαν νέες πρωτοβουλίες που διαμορφώνουν ένα ακόμη πιο ζωντανό και υποστηρικτικό περιβάλλον. Στις εμπλουτισμένες αυτές δράσεις περιλαμβάνονται:
- Ένα Κατηχητικό Σχολείο Ειδικών Αναγκών, με προσαρμοσμένη εκπαίδευση και δραστηριότητες βασισμένες στην πίστη,
- Μια Ομάδα Υποστήριξης Γονέων Παιδιών με Ειδικές Ανάγκες, που προσφέρει ένα πολύτιμο δίκτυο στήριξης για όσους έχουν την ευθύνη της φροντίδας τους,
- Ένα άρμα «Like A Daisy» για τον εορτασμό της Ημέρας της Ελληνικής Εθνικής Ανεξαρτησίας, που προβάλλει τη δυναμική παρουσία της κοινότητας,
- Η εκδήλωση Tim Tebow’s Night to Shine, που προσφέρει μια αξέχαστη εμπειρία prom, δηλαδή επίσημου σχολικού χορού και
- Η δράση «A Special Hour» στο Ελληνικό Φεστιβάλ του Ιερού Ναού του Αρχαγγέλου Μιχαήλ, η οποία παρέχει δωρεάν παιχνίδια και φαγητό σε οικογένειες ατόμων με αναπηρίες, διασφαλίζοντας την ισότιμη και ουσιαστική συμμετοχή τους στις κοινοτικές εκδηλώσεις.
Η διευρυμένη διακονία ειδικών αναγκών του Ιερού Ναού του Αρχαγγέλου Μιχαήλ, με αφετηρία τη διαχρονική παρακαταθήκη της Samantha και με τη στήριξη της ακούραστης προσφοράς της οικογένειάς της και της ενοριακής κοινότητας, αποτελεί ζωντανή απόδειξη της μεταμορφωτικής δύναμης μιας κοινωνικής ένταξης που θεμελιώνεται στην πίστη. Ταυτόχρονα, αναδεικνύει και το θεμελιώδες δικαίωμα της ισότιμης συμμετοχής όλων στους κόλπους των πνευματικών μας κοινοτήτων. Δεν είναι μόνο τα άτομα με αναπηρίες που βρίσκουν έναν ουσιαστικό χώρο αποδοχής και κοινότητας· και όσοι ακόμα έχουν την ευθύνη της φροντίδας τους, επανασυνδέονται με την πίστη τους και δημιουργούν μέσα στην ενορία σταθερούς και διαχρονικούς δεσμούς. Η ανάπτυξη αυτής της διακονίας λειτουργεί, παράλληλα, και ως καταλύτης μιας ευρύτερης πολιτισμικής μεταστροφής, καθώς οι ενορίτες έρχονται σε επαφή με τη διαφορετικότητα και καλλιεργούν μια στάση αποδοχής, καλοσύνης και συμπόνιας.
Οι πρωτοβουλίες αυτές αποτελούν αναπόσπαστο τμήμα του Project Sam, μιας κομβικής προσπάθειας που τελεί υπό την αιγίδα της Αρχιεπισκοπής. Στόχος του Project Sam είναι να υποδέχεται έμπρακτα και να εντάσσει στον πυρήνα της εκκλησιαστικής ζωής όλο και περισσότερα άτομα με νοητικές και αναπτυξιακές αναπηρίες. Το Project Sam μάς υπενθυμίζει ότι, αναγνωρίζοντας και συμπεριλαμβάνοντας αυτά τα πρόσωπα στις τοπικές μας κοινότητες, διακονούμε ουσιαστικά τον Θεό, καθιστώντας την Εκκλησία έναν ασφαλή τόπο, όπου η πνευματική πληρότητα επικοινωνεί με τη δημιουργία σχέσεων ζωής, θεμελιωμένων στην αγάπη, την αξιοπρέπεια, τον σεβασμό και την πίστη.
Το Project Sam καλεί κάθε Ελληνορθόδοξη ενορία στις Ηνωμένες Πολιτείες να απευθύνει μια θερμή και έμπρακτη πρόσκληση προς τα άτομα με νοητικές και αναπτυξιακές αναπηρίες. Με τη στήριξη της Αρχιεπισκοπής, το Project Sam δεσμεύεται να συμβάλει στη δημιουργία βιώσιμων και ουσιαστικών διακονιών ειδικών αναγκών, οι οποίες θα έχουν διάρκεια και προοπτική στο διηνεκές. Συνεπώς, η Αρχιεπισκοπή και το Project Sam προσβλέπουν στη στήριξη και άλλων ενοριών ώστε να υιοθετήσουν και να αναπαραγάγουν ένα τέτοιο ζωτικής σημασίας πρότυπο.
Παράλληλα, το Project Sam εκφράζει την ελπίδα η πρωτοβουλία αυτή να υπερβεί τα όρια της Ελληνορθόδοξης Εκκλησίας και να επεκταθεί σε όλες τις Ορθόδοξες δικαιοδοσίες, τις χριστιανικές ομολογίες και, τελικά, σε κάθε θρησκευτική κοινότητα. Θα αποτελέσει και αυτό μία επιβεβαίωση ότι τα άτομα με νοητικές και αναπτυξιακές αναπηρίες διαθέτουν ένα θεμελιώδες ανθρώπινο δικαίωμα: να έχουν πρόσβαση στην εκκλησιαστική και κοινοτική ζωή, να ανήκουν ενεργά στις κοινότητές τους και να ζουν την πίστη τους με πληρότητα.
Φωτογραφία: παραχώρηση του Ιερού Ναού του Αρχαγγέλου Μιχαήλ
